Arcen is een toeristische parel in de gemeente Venlo. Het pittoreske dorp is onderdeel van Nationaal Park de Maasduinen en is van oorsprong een vestingstadje. De overblijfselen van die geschiedenis zijn op verschillende plaatsen aanwezig.
Arcen ligt aan de Maas en is een bekend knooppunt voor wandelaars en fietsers die hun hart kunnen ophalen in het mooie groene maasgebied en de achterliggende natuur van de Maasduinen.
Arcen is rijk aan terrassen en goed eten en drinken is hier vanzelfsprekend. Het dorp kent een overzichtelijke schaal en doet daardoor zeer gezellig aan. Een veelheid aan evenementen zoals de Aspergemarkt in het voorjaar en diverse sfeermarkten maken dat bezoekers er vaker terugkeren. Het Scrooge Festival dat eens per twee jaar wordt georganiseerd is in korte tijd uitgegroeid tot een must see voor bezoekers uit de wijde regio en Duitsland.
Arcen ligt aan de Maas, op een hoogte van ongeveer 16 meter. Ten oosten van Arcen ligt een uitgestrekte bosgordel op een rivierduin. Hier ligt, van noord naar zuid, een reeks landgoederen, zoals Klein Vink, de Boerenheide en de Roode Vennen. Verder naar het zuiden ligt het Landgoed Arcen en de Leermarkse Heide, nabij Lingsfort. Hier loopt ook de Lingsforterbeek. Verder naar het oosten ligt een -door zand- en grindwinning- sterk vergraven gebied, en nog verder naar het oosten liggen opnieuw landgoederen, zij het deels vergraven tot plassen. Dit betreft de Walbeckerheide en de Dorperheide (samen 170 ha), Uvelderheide (10 ha), Uvelderbos (9 ha) en Leermarkse Heide (31 ha).
In de vroege middeleeuwen behoorde Arcen toe aan het territorium Straelen en het werd in 1064 door gravin Irmentrudis geschonken aan de Abdij van Siegburg. In 1330 scheidde Arcen zich af van Straelen en werd een afzonderlijke heerlijkheid die een leen was van Gelre. Arcen claimde toen reeds een stapelrecht op de Maas. De heerlijkheid werd toebedeeld aan de gebroeders Van Buren. In de 14e eeuw had Arcen al een omwalling met drie poorten, ofschoon het geen stadsrechten bezat. De omwalling moest strafexpedities van concurrerende steden, zoals Venlo weren. In 1503 verkreeg Arcen het marktrecht. In 1586 werd Arcen -ondanks de omwalling- door de Venlonaren platgebrand, inclusief het buiten de wallen gelegen Sint-Barbaraklooster. In 1635 en 1646 werd Arcen door oorlogsgeweld verwoest en in 1681 woedde er een stadsbrand.
Na 1648 behoorde Arcen bij Spaans Opper-Gelre. Tijdens de Spaanse Successieoorlog werd het door Pruisische troepen bezet, en zo bleef het als deel van Pruisisch Opper-Gelre ongeveer een eeuw lang Duits (tot 1814).
